Ryngraf polski Zbigniew Dunin-Wilczyński

W monografii zebrano, skrupulatnie opisano i udokumentowano fotograficznie ok. 300 ryngrafów polskich od ich początków do czasów współczesnych, a liczne dokumenty poświadczają ich pochodzenie i dalsze losy. W książce przedstawiono wiele wizerunków ryngrafów do tej pory nie publikowanych. Bardzo bogata bibliografia, indeksy osób i miejscowości dopełniają tę obszerną monografię.

[...] Zwyczaj wyróżniania pamiątkowymi ryngrafami był kontynuowany w okresie II wojny światowej. We wrześniu wielu żołnierzy zabrało na wojnę bliskie sercu ryngrafy podarowane przez matkę bądź osoby bliskie - bywało, że oficerowie zabierali ryngrafy promocyjne czy też darowane przez żołnierzy. Trudno powiedzieć w jakiej intencji - może miały przynieść zwycięstwo, może ocalić przed śmiercią na polu chwały, a może przed niewolą.

W Lesie Katyńskim obok orderów i odznaczeń, mobiliów czy dokumentów zostały również odnalezione dewocjonalia, w tym ryngrafy, krzyżyki i medaliki nawiązujące do dawnych kaplerzy. Był wśród tych relikwii bajecznie piękny ryngraf z miniaturą pułkowej odznaki, wykonany z brązu złoconego z orłem i Czarną Madonną. Emanowało z niego piękno i ból, tym skłaniał do głębokiej refleksji nad tradycją i przemijaniem. [...]

Fragment wprowadzenia do książki „RYNGRAF POLSKI. Rzecz o historii i tradycji”

profesora dr. hab. Wiesława Jana Wysockiego